Fındığı Pazara Geç İndirmemek
Yazarlar // 16 Ağustos 2019 Cuma 07:26

Ragıp GÖKER

Fındıkta rekoltenin beklenenin üzerinde gerçekleşeceği tahmin ediliyor. Rekolte yüksek olunca, randıman genellikle düşük olur ama bu seneki üründe randımanında yüksek gerçekleşmesi bekleniyor. Tahmin edildiği gibi hem fındık bol, hem de kalite, yani randıman iyi olursa. Var ya. ‘’Üretici yaşadı’’ demek isterdim ama ah şu körolası şartlar yok mu. Gönlümüzün istediğine izin vermiyor ne yazık ki. Açıklanan fiyat iyi aslında. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Giresun kalite fındık için 17, Levant kalite fındık için ise 16,50 Tl. fiyat açıklamıştı biliyorsunuz. Buna rağmen beklenti, piyasada fiyatların açıklananın çok üzerine çıkacağı şeklindeydi. Ve fakat. Umulan olmadı maalesef. Şu an itibariyle fiyatlar açıklanan rakamın da altında kaldı. Fiyatların yükselmesi, ürünün piyasaya sonraki aylarda indirilmesine bağlıdır. Bu kuralı herkes bilir. Üreticilere bu konuda sürekli çağrılar yapılıyor. AK Parti Samsun Milletvekili Fuat Köktaş da, partisinin Çarşamba teşkilatındaki bayramlaşma töreni sırasında aynı çağrıyı tekrarlamış. Rekoltenin Çarşamba’da yüksek gerçekleşeceğini belirten Köktaş, ürünün piyasaya olabildiğince geç indirilmesi halinde fiyatın artacağını söylemiş. Ki, bunun doğru bir tespit olduğunu herkes bilir. Ama gel gör ki, şartlar başka şey söylüyor. Üreticinin bekleyecek hali yok. Neredeyse tamamı borçlu olan üreticinin bekleyecek hali yok. Borcun hepsi de tüccarlara olunca, piyasa şartları beklentiden çok daha farklı şekil alıyor. Piyasa öncesi ve sonrasında iki bayram geçirdik biliyorsunuz. Fındık piyasasıyla birlikte düğün sezonu da başladı. Bankalardan para almaz köylü. Bankalar da köylüye zaten para vermez. Onlar tüccara çalışır. Arada sırada bankadan kredi kullanan üreticiler de oldu ama daha sonra bazılarının ahırdaki danalarına kadar haczedildiğine dair haberleri de işitimiştik. Demem o ki, köylü tüccara borçlu. Bu nedenle ürünü bir an önce tüccara götürecek, tüccar da o sırada piyasa fındık kaç liraysa ona göre fiyat verecektir. Buna rağmen, köylü ürünü geç indirmek için direnebilir mi? Direnenler olacaktır elbette. Ancak, bunun gelecek senesi de olacak. Köylü aynı tüccardan borç isteyecek. Kaçarı yok. Kural, her zaman tüccarın lehine işler. Köylü tüccara mecbur. Bu kural değişmez. Ülkeyi yönetenler, fındık üreticisi için başka türlü bir borçlanma yöntemi geliştirir mi? Onu bilemem. Ancak bu olana kadar şimdilik piyasanın şartları işleyecek. Yandaki tabloda da illerdeki işlem gören fındık fiyatlarına göre piyasa şartlarının nasıl işlediğini görmek mümkün Şöyle ki: Şehir Fiyat: en düşük en yüksek SAMSUN 15,00 16,00 ÇARŞAMBA 15,00 16,00 DÜZCE 15,00 16,00 FATSA 15,00 16,50 GİRESUN 15,00 17,00 ORDU 15,50 16,70 TRABZON 15,50 16,00 TERME 15,00 16,00 ÜNYE 15,00 16,50 ZONGULDAK 15,00 15,35 AKÇAKOCA 15,00 16,00 KOCAELİ 15,00 15,35 SAKARYA 15,00 15,35